«سيدمحسن موسوی بلده»، استاد و پيشكسوت قرآنی، در گفت‌وگو با خبرگزاری قرآنی ايران (ايكنا)، درباره اعزام اولين كاروان قرآنی ايران به سرزمين وحی، كه آيت‌الله‌العظمی سبحانی سرپرستی آن را بر عهده داشت، گفت: در سال 1356، در مسجد امام ‌حسين(ع)، واقع در ميدان امام حسين(ع)، يك مسابقه قرآنی بزرگ برگزار شد كه هدف آن، تعيين گروهی برای اعزام به مكه معظمه و مدينه منوره و اجرای برنامه‌های قرآنی در قالب گروه‌های مردمی بود.

وی ادامه داد: اواخر زمستان اين مسابقه برگزار شد و حدود 20 نفر از آن‌ها انتخاب شدند. اين افراد در رده‌های سنی مختلفی بودند و در ميان آن‌ها افراد ميان‌سال و در رده سنی كودكان، استاد شهريار پرهيزگار حضور داشتند كه در آن زمان تقريبا 11 ساله بودند. از اين افراد يك كاروان قرآنی تشكيل شد و در نوروز همان سال يعنی سال 1357 به همراه اين گروه به سرزمين وحی اعزام شديم.

وی افزود: بعد از پيروزی انقلاب اسلامی، مقامات و مسئولين به اين گروه‌ها و ساير كاروان‌های قرآنی كه در سال‌های بعد اعزام شدند، حساس شدند. اين حركت در قرون اخير، حركتی بی‌سابقه بود كه عده‌ای از شيعيان و حفاظ و قاريان قرآن به مكه بروند و در آن‌جا به اجرای برنامه‌های قرآنی بپردازند.

اين پيشكسوت قرآنی بيان كرد: اقامت ما در آنجا حدود دو هفته به طول انجاميد و در بيت‌الله‌‌الحرام هر شب بعد از اقامه نماز عشاء، تعداد جلسات قرآنی زيادی برگزار می‌شد و اساتيد مختلفی به اجرای محافل قرآنی اقدام می‌كردند. آيت‌الله‌العظمی سبحانی سرپرستی اين گروه قرآنی را به عهده داشتند و به زبان عربی، كاملا مسلط بودند.

استاد موسوی بلده اذعان كرد: به عبارت ديگر ايشان هم مدير كاروان بودند و هم نقش سخنگو را برای اعضای گروه داشتند. اولين قدم اين بود كه در ملاقاتی با امام جماعت مسجدالحرام، اجازه اجرای برنامه‌های قرآنی را كسب كنيم. وقتی كه در دفترش با او ملاقات كرديم، وی حالت محترمانه‌ای به خود نگرفته بود و نيمه خوابيده تكيه داده بود. آيت‌الله سبحانی كه در آن دوران، ميان‌سال بودند، برای وی توضيح می‌دادند كه اين كاروان از شيعيان ايران هستند و از باب مودت و ايجاد وحدت اسلامی، قصد دارند در مسجدالحرام به تلاوت قرآن بپردازند؛ ولی مقامات با آوردن بهانه‌های مختلف، از اجازه دادن ابا می‌كردند.

وی اضافه كرد: در پايان كه استاد سبحانی اين بهانه‌تراشی آنان را ديد، درخواست كرد كه در همان جلسه و به عنوان حسن ختام، برخی از اعضای گروه، قرآن تلاوت كنند. در برابر اين تدبير استاد سبحانی، آنان سكوت كردند و پذيرفتند كه فقط در همان جلسه قرآن تلاوت شود. استاد پرهيزگار به محض اينكه تلاوت خود را آغاز كرد و «بسم الله الرحمن الرحيم» را قرائت كرد، آن مسئول كه تا آن زمان به حالت نيمه خوابيده بود، خود را كمی جمع كرد.

اين كارشناس قرآنی ابراز كرد: با هر آيه‌ای كه تلاوت می‌شد بر حيرت و تعجب او افزوده می‌شد؛ به گونه‌ای كه در وسط قرائت كاملا محترمانه نشست و بعد از اتمام قرائت مدتی سكوت كرد و نتوانست چيزی بگويد و فقط با تكبير و گفتن ماشاءالله تشويق می‌كرد. سپس آيت‌الله سبحانی، پيشنهاد دادند كه يكی ديگر از اعضا از بزرگسالان به قرائت بپردازد و استاد بزرگوار، عباس سليمی با آن قدرت صدای مثال زدنی، تأثير مضاعفی بر آن‌ها گذاشت.

وی گفت: بعد از اتمام اين دو قرائت، آن مسئول با روی باز و با تأكيد، درخواست كرد كه هر شب در مسجدالحرام برنامه اجرا كنيم. در اولين برنامه‌ای كه در مسجدالحرام اجرا كرديم جمعيت زيادی دور ما جمع شدند و اين در حالی بود كه در غير موسم حج تمتع، در آن زمان مانند حالا تعداد زائران زياد نبود.

اين استاد رشته تجويد خاطرنشان كرد: در شب دوم كه بعد از ذكر صلوات برنامه شروع می‌شد، جمعيت بيشتری حاضر می‌شدند و از تمام كشورها حضور می‌يافتند. در دومين شب، يكی از قاريان مصری كه هر شب در مسجدالحرام برنامه داشت، جلسه خود را تعطيل كرد و به ما پيوست و تا آخر جلسه، به صورت مداوم گريه می‌كرد و هر شب در جلسات بعدی ما شركت می‌كرد و با تمام شاگردان خود و با خضوع، كنار ما می‌نشست. در آخرين شب، وی با تك‌تك قاريان ما به گرمی و با ناراحتی خداحافظی كرد و ابراز می‌كرد كه چگونه بايد دوری اين كاروان را تحمل كند.

وی تأكيد كرد: عمده فعاليت‌های گروه ما در مكه بود و استقبال از برنامه‌های ما در مكه، به ‌حدی بود كه تمامی جلسات قاريان و اساتيد سعودی تعطيل شده بود. آيت‌الله سبحانی هم از اين فضای پيش آمده نهايت استفاده را می‌كردند و در رفع سوء تفاهم‌ها و سوء برداشت‌ها، تلاش می‌كردند.

اين خادم‌القرآن متذكر شد: اين گروه در دارالتحفيظ مكه، دادگستری مكه و در مدرسه ابی‌ابن كعب هم برنامه داشتند. با همت استاد سبحانی به عنوان سخنگو و مدير گروه و با تلاش قرائت اعضای اين كاروان، اين پيام برای همه تبيين شد كه شيعيان هرگز با قرآن بيگانه نيستند.

وی بيان كرد: در روزهايی كه ما در جده بوديم، راديو سراسری جده در بخش كودك و نوجوان با شهريار پرهيزگار، عباس ميرداماد، حسين موسوی كه حدود 10 تا 12 ساله بودند، برنامه‌ای با اين افراد داشت و صدای اين قاريان كودك را ضبط كردند و تا چندين روز صدای اين قاريان نوجوان از راديوی سراسری جده پخش می‌شد. بعدها به خاطر پيروزی انقلاب اسلامی و ترس از خطر نفوذ شيعه، اين اقدامات از جانب مقامات سعودی تكرار نشد.

اين كارشناس قرآنی درباره استقبال حجاج ساير كشورها از كاروان قرآنی گفت: وقتی كه در كنار اين تلاوت‌ها زائرين و مقامات تجمع می‌كردند، استاد سبحانی ابتدا اعضا را معرفی می‌كردند و بعد از پرسش مسئولان درباره نحوه آموزشی و يادگيری اين گونه قرائت‌ها، استاد سبحانی اهتمام ويژه شيعه را در باب فراگيری قرآن و قرائت آن، يادآوری و فعاليت‌های كاروان اعزامی را بيان می‌كردند، آيت‌الله سبحانی رئيس هيئت امنای مركز دارالتحفيظ ايران بودند و فعاليت‌های اين مركز در ترويج فرهنگ قرآنی را هم تشريح می‌كردند.

وی بيان كرد: در همان سال 1357، يك شب در بيت‌الله‌الحرام بودم كه ديدم جوانی الجزايری كه مشغول تحصيل در مكه بود، حدس زده بود كه من ايرانی هستم و پيش من آمد و از من پرسيد كه آيا من اطلاعی از حضور آيت‌الله سبحانی دارم و آيا ايشان امسال به مكه آمده است؟ وقتی من به او گفتم كه كاروان ما به سرپرستی ايشان به اينجا آمده است، فوق‌العاده خوشحال شد و اشك شوق ريخت. او به من گفت كه من آثار ايشان درباره حقانيت شيعه را مطالعه كردم و اكنون سؤالاتی برای من ايجاد شده است كه می‌دانم آيت‌الله سبحانی می‌تواند به اين سؤالات پاسخ دهد. همان شب مقدمات ديدار معظم‌له را با آن جوان در حرم فراهم كردم و حدود دو ساعت اين جلسه طول كشيد و در پايان ديدار ما و لحظه خداحافظی، آن جوان به من گفت كه ان‌شاءالله سال بعد اگر به مكه مشرف شديد، من را شيعه خواهيد ديد.

وی خاطرنشان كرد: اين حركت، اولين نمود اجرای مراسم توسط قاريان ايرانی بود كه قبل از آن مسبوق به سابقه نبود و اقدامی خارق‌العاده بود. وقتی ما در مسجدالحرام تلاوت داشتيم، افراد زيادی از ما می‌پرسيدند كه ما از اهالی كدام شهر مصر هستيم! و نمی‌توانستند باور كنند كه ما عرب زبان نيستيم.

استاد موسوی بلده افزود: نكته قابل توجه اين است كه با اينكه برای اجرای مراسم قرآن و تلاوت اعزام شده بوديم و هدف اصلی ما رفع اتهام‌ ناروای بيگانه بودن شيعيان با قرآن بود، ولی علاوه بر موفقيت در اين رسالت مهم، معارف تشيع هم به علاقه‌مندان منتقل شد.

وی در ‌پايان اشاره كرد: در آن زمان هيچ‌كس نمی‌دانست كه ايران، قاری قرآن دارد و اين حركت چشمگير، مقدمه اعزام گروه‌های بعدی در سال‌های پس از پيروزی انقلاب اسلامی تا به امروز شد. البته بعد از پيروزی انقلاب اسلامی اولين مراسم حج در سال 1358 بود كه به همت استاد صبحدل، اين افراد انتخاب شدند و در قالب اولين كاروان پس از پيروزی انقلاب اسلامی، مجدداً اعزام شديم.