گرد آورنده پرسش‌ها تصور می‌کند امامان شیعه در طول 250 سال، دست روی دست گذارده و هیچ‌کاری را انجام نداده‌اند و اگر در رأس قدرت نبودند، هیچ نوع تأثیری در هدایت جامعه و بازداری ظالمان از ظلم نداشته‌اند، در حالی که ائمه اهل بیت از طرق مختلف توانستند در هدایت جامعه اثرگذار باشند:

1. دانشگاه اسلامی که در مدینه با کف با کفایت امام باقر و امامصادق پی‌ریزی شد ومتجاوز از 4000 محدث و فقیه تربیت کرد و تحویل جهان اسلام داد، خود این تأثر عظیمی در رهبری امّت داشته است.

حسن‌بن علی الوشاء می‌گوید: من در مسجد کوفه نهصد استاد حدیث دیدم که همگان می‌گفتند: حدثنی جعفر بن محمد. «¹»همچنین دیگر امامان شیعه، اگر چه بر مسند قدرت نبودند، اما از نظر آموزش و تعلیم دین و بازداری جامعه از انحراف، اثر بارزی داشتند.

2. از نظر مبارزه با ظلم و ستم، هر چند کمتر تظاهر می‌کردند، امّا به‌طور معقول، مسلمانان را به بی لیاقتی حکام اموی و عباسی توجه می‌دادند و از همین طریق خوفی در دل حکام انداختند و توانستند از خودکامگی آنان تا حدی بکاهند و اگر امامان شیعه دست روی دست می‌گذاشتند و با ظالمان هم دست و هم سو بودند، به شمشیر و زهر جفا کشته نمی‌شدند.

3. از این گذشته، اگر درباره خدمات امامان شیعه لب فرو بندیم و هیچ نگوییم، این حقیقت را نمی‌توانیم منکر شویم که امامت از جانب خدا لطفی است بر جامعه و می‌تواند در هر درجه اثر گذار باشد. حال اگر بر اثر مساعد نبودن شرایط، حاکمیت سیاسی را به دست نگرفتند، این تقصیر و کوتاهی مردم است، نه گناه قانون و یا امام. عین همین مطلب درباره پیامبران الهی جاری است. بنی اسرائیل پیامبران را از دم تیغ می‌گذراندند؛ چنان‌که قرآن می‌فرماید: ... وَ قَتْلَهُمُ اْلأَنْبِیاءَ بِغَیْرِ حَقٍّ ... «²»

و با این حال خدا فیض نبوت را قطع نکرد و پیاپی پیامبران خود را برای آن‌ها فرستاد.

پیامبر و امام حتی با نداشتن حاکمیت سیاسی، می‌توانند احکام را بیان کنند و حجّت را بر مردم اقامه نمایند و از تحریف جلوگیری کنند. «³»